Μαστολογία-Χειρουργική Μαστού

 

 

 

 

 


Η μαστολογία και η χειρουργική μαστού άλλαξαν ριζικά τα τελευταία 20 χρόνια. Ποιές είναι οι κύριες εξελίξεις στη σύγχρονη χειρουργική μαστού;

1. Η πολύ μεγάλη πρόοδος των ακτινοδιαγνωστικών τεχνικών (ψηφιακή μαστογραφία, σύγχρονοι υπέρηχοι μαστού και ελαστογραφία μαστού, μαγνητική τομογραφία μαστού, τομοσύνθεση μαστού) που μας παρέχουν τη δυνατότητα να βρούμε έγκαιρα και να εντοπίσουμε τους όγκους, συχνά σε μη διηθητικά στάδια, καλυτερεύοντας έτσι κατά πολύ την πρόγνωση των γυναικών.

2. Καταργήθηκε στα σύγχρονα κέντρα μαστού η ανοιχτή βιοψία μαστού στο χειρουργείο υπό γενική αναισθησία. Η βιοψία μαστού με κόπτουσα βελόνη (Core biopsy) γίνεται γρήγορα και ανώδυνα στο ιατρείο με υπερηχογραφική καθοδήγηση. Παίρνουμε με ένα ειδικό πιστολάκι ιστό και όχι μόνο κύτταρα, όπως γινόταν παλαιότερα που κάναμε κυτταρολογική δια λεπτής βελόνης (FNA).

3. Μειώθηκαν ριζικά οι ενδείξεις της μαστεκτομής. Αρχικά απεδείχθη από πολλές προοπτικές πολυκεντρικές μελέτες ότι η μαστεκτομή δεν προσφέρει τίποτε στην επιβίωση ενώ επηρεάζει πολύ την ποιότητα ζωής. Στη συνέχεια οι ενδείξεις της περιορίστηκαν όλο και περισσότερο.

4. Τα τελευταία 15 χρόνια η σταδιακή επικράτηση της ογκοπλαστικής χειρουργικής κατέστησε τη διατήρηση του μαστού εφικτή σε όλο και περισσότερες άσθενείς. Η ογκοπλαστική χειρουργική συνδυάζει την ορθή ογκολογική χειρουργική με πλαστικές τεχνικές που επιτρέπουν ένα καλό αισθητικό αποτέλεσμα, άμεσο και απώτερο, ακόμα και εάν ο όγκος βρίσκεται σε δυσμενή θέση. Δε γίνεται χρήση ξένων υλικών. Αντιθέτως, εάν ένας χειρουργός δεν γνωρίζει σε βάθος αυτές τις τεχνικές καταλήγει αναγκαστικά πολύ πιο συχνά σε μαστεκτομή για να αποφύγει ένα άσχημο αισθητικό αποτέλεσμα. Αυτό επηρρεάζει δραματικά τη ζωή και την ψυχολογία της γυναίκας που νοσεί  και την οδηγεί σε περαιτέρω επεμβάσεις και συνήθως στη χρήση ξένων υλικών, με χειρότερο απώτερο αισθητικό και λειτουργικό αποτέλεσμα και πιθανές επιπλοκές. Η δύσκολη θέση του όγκου δεν αποτελεί πλέον ένδειξη μαστεκτομής.

5. Η επικράτηση της τεχνικής του λεμφαδένα φρουρού (sentinel lymph node) κατέστησε περιττό το λεμφαδενικό καθαρισμό της μασχάλης στα 2/3 των ασθενών. Η τεχνική αυτή που εφαρμόζεται πλέον υποχρεωτικά σε όλα τα διαπιστευμένα κέντρου μαστού του εξωτερικού ανιχνεύει τον πρώτο λεμφαδένα στον οποίο θα πήγαιναν τα καρκινικά κύτταρα. Αυτός αποστέλλεται κατά τη διάρκεια του χειρουργείου για ταχεία βιοψία. Αν αυτή είναι αρνητική, δηλαδή ο λεμφαδένας δεν περιέχει καρκινικά κύτταρα, τότε δεν υπάρχει λόγος να αφαιρεθούν άλλοι λεμφαδένες από τη περιοχή της μασχάλη. Ο χειρουργός που εφαρμόζει τη μέθοδο του λεμφαδένα φρουρού πρέπει να έχει εκπαιδευθεί σε αυτή σε διαπιστευμένα κέντρα για να είναι έγκυρη η τεχνική.

Με αυτά τα δεδομένα μπορούμε να πούμε το εξής για το ιατρείο μας:

Στην προσέγγιση των ασθενών το ιατρείο ακολουθεί τις Ευρωπαϊκές Κατευθυντήριες για τη Διάγνωση και τη Θεραπεία του Καρκίνου του Μαστού και παρακολουθεί συνεχώς τις διεθνείς ερευνητικές εξελίξεις. Υπάρχει συνεργασία με διακεκριμένους ακτινοδιαγνωστές μαστού, παθολογοανατόμους, ακτινοθεραπευτές, ογκολόγους και πλαστικούς χειρουργούς. Επίσης παρέχεται η δυνατότητα υποστήριξης από ειδική ψυχολόγο, όταν αυτό κρίνεται απαραίτητο. Στο ιατρείο μας αναλαμβάνουμε τα εξής:

Ετήσιο προληπτικό μαστολογικό έλεγχο για όλες τις γυναίκες (λήψη ιστορικού, τήρηση λεπτομερούς ηλεκτρονικού αρχείου, στάθμιση οικογενειακού και ατομικού κινδύνου, κλινική εξέταση που περιλαμβάνει υπερηχογραφικό έλεγχο, εκτίμηση μαστογραφίας, μαγνητικής ή τομοσύνθεσης).

Συμβουλευτική και παρακολούθηση ομάδων υψηλού κινδύνου. Στις γυναίκες που ανήκουν στην ομάδα υψηλού κινδύνου παρακολούνται  πιο στενά. Σε ορισμένες γυναίκες μπορεί να συστηθεί ο γονιδιακός έλεγχος για καρκίνο μαστού ή μαστού και ωοθηκών και η αντίστοιχη στενή παρακολούθηση ή προφυλακτική αντιμετώπιση μετά τη σύσταση οικογενειακού δέντρου.

Προεγχειρητικές βιοψίες ύποπτων αλλοιώσεων στο μαστό υπό υπερηχογραφικό έλεγχο με κόπτουσα βελόνη ή στερεοτακτικές βιοψίες όταν υπάρχει ένδειξη. Οι βιοψίες γίνονται για ταυτοποίηση βλαβών και λήψη αποφάσεων (χρειάζεται χειρουργείο και αν ναι τι χειρουργείο). Επίσης γίνονται σε προχωρημένους καρκίνους για να ταυτοποιηθεί ο όγκος και να προχωρήσει η ασθενής στην ανάλογη χημειοθεραπεία ή ορμονοθεραπεία.

Όλη τη γκάμα των χειρουργικών επεμβάσεων στο μαστό με έμφαση στις ογκοπλαστικές τεχνικές στον καρκίνο του μαστού, στις οποίες η κ. Αναστασάκου έχει εξειδικευθεί. Ο σκοπός των τεχνικών αυτών είναι η ασφαλής αφαίρεση του καρκίνου από ογκολογικής απόψεως και η σύγχρονη επίτευξη ενός καλού αισθητικού αποτελέσματος χωρίς ξένα υλικά. Οι σύνθετες αυτές τεχνικές μας βοηθούν σημαντικά στην αποφυγή της μαστεκτομής όταν ο όγκος βρίσκεται σε δυσμενή θέση. Σε κάποιες περιπτώσεις ενδείκνυται να γίνεται θερπευτική μαμμοπλαστική κατά την οποία αφαιρείται ο όγκος ενώ γίνεται ταυτόχρονη εγχείρηση ανόρθωσης από τη μία μεριά και επέμβαση συμμετρίας από την άλλη.

Τεχνική λεμφαδένα φρουρού στον καρκίνο του μαστού (βλέπε φυλλάδιο). Η τεχνική αυτή πρέπει να εφαρμόζεται με βάση τις Ευρωπαικές Κατευθυντήριες αντί για το λεμφαδενικό καθαρισμό της μασχάλης στον καρκίνο του μαστού ώστε να αποφύγουμε τις επιπλοκές του λεμφαδένικου καθαρισμού της μασχάλης, ο οποίος δεν είναι απαραίτητος στα 2/3 των ασθενών. Για να είναι φερέγγυα αυτή η μέθοδος πρέπει ο γιατρός να έχει εκπαιδευθεί σε ειδικό Διαπιστευμένο Κέντρο Μαστού στο οποίο να υπάρχει καταγραφή  των ποσοστών τους.

Σύγχρονη ή απώτερη αποκατάσταση όταν η μαστεκτομή είναι απαραίτητη σε συνεργασία με πλαστικούς χειρουργούς εξειδικευμένους στον καρκίνο του μαστού. Γίνονται σύγχρονες επεμβάσεις μαστεκτομής με δυνατότητα διατήρησης του δέρματος και της θηλής όπου υπάρχει ένδειξη.

Λήψη εξατομικευμένων προεγχειρητικών και μετεγχειρητικών θεραπευτικών αποφάσεων (tailored therapy) σε συνεργασία με όλους τους ειδικούς μετά από διεπιστημονικό ογκολογικό συμβούλιο (IDC- Interdisciplinary Conference) στο οποίο παρουσιάζονται όλα τα περιστατικά μας με κακοήθεια.

Μακροχρόνια μετεγχειρητική και απώτερη παρακολούθηση (follow-up) στον καρκίνο του μαστού σε συνεργασία με ειδικούς ογκολόγους.

Συνεργασία με διαπιστευμένα κέντρα του εξωτερικού για λήψη δύσκολων θεραπευτικών αποφάσεων ή χορήγηση νέων θεραπειών στα πλάισια κλινικών μελετών

Συνεργασία με Ομάδες και Συλλόγους Υποστήριξης Ασθενών με Καρκίνο του Μαστού.